ΟΥΤΕ ΦΑΣΙΣΜΟΣ, ΟΥΤΕ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΚΑΤΩ Ο ΚΡΑΤΙΣΜΟΣ, ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΑΝΑΡΧΙΑ

Ο εθνικισμός είναι κομμάτι της ιδεολογίας των κρατούντων.

Μιας ιδεολογίας που παρουσιάζει έναν κόσμο ψεύτικο κομμένο και ραμμένο στα μέτρα όσων ελέγχουν, εξουσιάζουν, εκμεταλλεύονται και καταπιέζουν τους ανθρώπους, που έχουν μαντρώσει εξαναγκαστικά στα εθνικά σύνορα. Στις νοητές και ανόητες εκείνες αυταπάτες, που καλλιεργούνται με την δήθεν εδαφική κυριαρχία και ανεξαρτησία, αλλά που στην πραγματικότητα αφορούν τα «χωράφια» και τα κτήματα των εξουσιαστών κι εκμεταλλευτών.

Σ' αυτά τα εδαφικά όρια, οι υποδουλωμένοι πρέπει να αισθάνονται προνομιούχοι, «ανώτεροι» και έτοιμοι να εξοντώσουν τους γείτονές τους (που κι αυτοί βρίσκονται στην ίδια κατάσταση) που οι εξουσιαστές υποδεικνύουν ότι δήθεν τους επιβουλεύονται. Με τους πολέμους, τις εντάσεις και τις κατασκευασμένες ένθεν και ένθεν απειλές κατά της «εδαφικής ακεραιότητας», οι κυρίαρχοι λύνουν τις μεταξύ τους διαφορές ενώ απλώνουν τα κρατιστικά ιδεολογικά δεσμά τους στους εξουσιαζόμενους.

Σ' αυτά τα όρια, όπου προσπαθούν να επιβιώσουν εκατομμύρια άνθρωποι, τα κράτη φτιάχνουν συνεχώς νόμους και θεσμούς, μηχανισμούς, συστήματα ελέγχου και επιβολής ενώ εξαπολύουν τους κατασταλτικούς τους μηχανισμούς προκειμένου να αντιμετωπιστεί κάθε κίνηση, δράση και διάθεση αντίθεσης των ανθρώπων ενάντια στην καταπίεση κι εκμετάλλευση.

ΦΑΣΙΣΜΟΣ – ΑΝΤΙΦΑΣΙΣΜΟΣ

Στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα, αποτελεί μια κοινή πρακτική των σοβαρών μελετητών, να κατατάσσουν τις κυριότερες δυνάμεις του αυταρχικού εθνικισμού στην Ευρώπη υπό την κατηγορία της «ριζοσπαστικής Δεξιάς». […] Η ανάγκη προσαρμογής σε μια θεμελιακή διαφορετική κατάσταση σήμαινε ότι αυτές οι ομάδες, οι οποίες ελπίζουν ότι μπορούν να κερδίσουν κάποια θέση μέσω του ανταγωνιστικού εκλογικού παιχνιδιού στις σταθερές δημοκρατίες, έπρεπε να διαφοροποιήσουν σε μεγάλο βαθμό τις θέσεις τους, έτσι ώστε σε αντίθεση με τον ιστορικό φασισμό ή με τον πιο αυθεντικό νεοφασισμό, να δηλώνουν ανοικτά ότι βρίσκονται στην άκρα Δεξιά του πολιτικού φάσματος. […] Στο βαθμό που τέτοιες ομάδες στρέφονται κυρίως εναντίον των μεταναστών, μπορούν να λειτουργήσουν μέσα στα πλαίσια του φιλελεύθερου κοινοβουλευτισμού». ( Στάνλεϊ Πέιν, Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΦΑΣΙΣΜΟΥ, Νεοφασισμός: Ο Φασισμός του Μέλλοντος μας)

«Όποτε εμφανίζονται σοβαρές κρίσιμες περίοδοι, οι ριζοσπαστικές δεξιές και αριστερές δυνάμεις χρησιμοποιούν τα δημοκρατικά δικαιώματά τους για να εγκαθιδρύσουν μια ιδιαίτερη ή μάλλον ολοκληρωτική κυριαρχία». (Max Horkhaimer)

Μία άκαμπτη και δογματική ερμηνεία γεγονότων, στάσεων και συμπεριφορών, είτε συλλογικών, είτε ατομικών, σίγουρα δεν απέχει διόλου από μια προσέγγιση της πραγματικότητας μέσα από παραμορφωτικούς καθρέπτες.

ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΝ ΑΝΙΣΤΟΡΗΤΟΝ ΚΑΙ Η ΕΧΘΡΟΤΗΤΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Το κείμενο που ακολουθεί προσπαθεί να τοποθετηθεί σε ζητήματα που, έτσι κι αλλιώς, έχουν αναφερθεί από πολλούς πολέμιους της ελευθερίας και της αναρχίας.

Αν ασχολούμαστε, όσο πιο συνοπτικά μας επιτρέπει ο διαθέσιμος χώρος μιας εφημερίδας, είναι γιατί οι απαξιωτικές, προς την κοινωνία και την κοινωνική δράση, απόψεις κυκλοφορούν μέσα σε ομαδοποιήσεις και παρέες που έχουν αναδειχθεί μέσα από την ζωντάνια των συγκρούσεων ενάντια στο κράτος και τις επιλογές του.

Οι απόψεις αυτές, ντυμένες με έναν «επαναστατικό τσαμπουκά», στην πραγματικότητα διαπνέονται από έναν ακραίο αριστερό εξουσιαστικό λόγο. «Τίποτα το σημαντικό ως εδώ», θα μπορούσε να ειπωθεί και θα συμφωνήσουμε.

Ντόπα, Ολυμπιάδες, πρότυπα ηρώων και σωματοτύπων, life style

Το κείμενο που ακολουθεί δημοσιεύεται με αφορμή την χειμερινή Ολυμπιάδα του Καναδά, αλλά έχει σχέση με την καθημερινή χρήση ουσιών και τον επιβαλλόμενο τρόπο ζωής.

Φλόρενς Γκρίφιθ Τζόουνς, η γυναίκα-γαζέλα, η γυναίκα δυναμίτης, το αμερικάνικο όνειρο. Πέθανε ξαφνικά μόλις στα 36, μετά από πόνο στο στήθος και θάφτηκε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.

Η Μάριον Τζόουνς διάδοχος της Φλόρενς στη βιομηχανία παραγωγής «ηρώων» παραμορφώθηκε και έγινε σχεδόν άντρας.

Το «χτίσιμο» της Μάριον Τζόουνς έγινε γνωστό όταν την κατήγγειλε ο άντρας της, Σι Τζέι Χάντερ σφαιροβόλος , ο οποίος είχε βγεί θετικός στα αντιντόπινγκ κοντρόλ.

Κοινό σημείο των προαναφερόμενων η εταιρία που τους προμήθευε τα «συμπληρώματα» διατροφής η γνωστή BALCO.

Ναρκωτικά, ψυχότροπες ουσίες εξάρτηση. ΄Ενα ακομα μέσο για την επιβολή της κυριαρχίας και για το προχώρημα των σχεδιασμών της

Στη μακραίωνη ιστορία της η εξουσία εφευρίσκει και χρησιμοποιεί μέσα για τη πλήρη καθυπόταξη των ανθρώπων. Η εξαθλίωση των ανθρώπων και η υποταγή από τους κυρίαρχους δεν επιτυγχάνεται μόνο με τη σωματική και ψυχική βία .

Η ψευδαίσθηση ελευθερίας που έχουν καταφέρει να επιβάλλουν οι κυρίαρχοι δίνει το δικαίωμα να διαλέξεις το τρόπο καταστολής και εξαθλίωσης.

Αυτό γίνεται με την εξάρτηση των ανθρώπων από τη μισθωτή δουλεία, με την ανάθεσης της ζωής σε άλλους, με κατασκευασμένα από την εξουσία ιδεολογήματα για να δημιουργούν με χίλιους δυο τρόπους εξαρτημένους ανθρώπους, ώστε οι κυρίαρχοι να μπορούν να επιβάλλονται.

1990-1997: Χρονικό μαθητικών κινητοποιήσεων

ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1990

22-11 * Πραγματοποιούνται καταλήψεις σε Γυμνάσια και Λύκεια. Η πρώτη κατάληψη γίνεται στο 3ο επαγγελματικό-τεχνικό Λύκειο Ηρακλείου Κρήτης. Η συνέχεια δίνεται από τα Λύκεια της Κέρκυρας.

26-11 * Καταλαμβάνονται από μαθητές τα Λύκεια της περιοχής Δάφνης και Ηλιούπολης στην Αθήνα.

29-11 * Ιδιαίτερα αισθητή γίνεται η παρουσία μαθητών από κατειλημμένα Λύκεια σε πορεία χιλιάδων φοιτητών στο κέντρο της Αθήνας.

ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 1990

2-12 * Οι καταλήψεις των μαθητών εξαπλώνονται με ραγδαίους ρυθμούς. Μετά την Κρήτη και την Κέρκυρα καταλαμβάνονται Γυμνάσια και Λύκεια στο Βόλο, στην Ρόδο, στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στη Πάτρα και σε άλλες πόλεις. Παράλληλα καταλαμβάνονται και πανεπιστημιακά ιδρύματα. Υποβάλλονται και οι πρώτες διώξεις σε καταληψίες μαθητές, ύστερα από μηνύσεις διευθυντών σχολείων στη Θεσ/νίκη, ενώ διακρίνονται ήδη τα ΜΜΕ για τον κατασταλτικό τους ρόλο.

Κρυστάλλη-­νες μέρες (Μια ι­στο­ρί­α α­πό το «πα­ρελ­θόν»)

Μάρ­της 1983.

Εί­κο­σι έ­ξη χρό­νια α­πό σή­με­ρα πέ­φτει νε­κρός ο εκ­δό­της της ε­φη­με­ρί­δας ΒΡΑ­ΔΥ­ΝΗ Τζώρ­τζης Α­θα­να­σιά­δης. Ή­ταν 19 Μαρ­τί­ου του 1983. Με­τά α­πό δύ­ο μέ­ρες την ευ­θύ­νη α­να­λαμ­βά­νει η «Ορ­γά­νω­ση Α­ντι­στρα­τιω­τι­κή Πά­λη».

Την α­μέ­σως ε­πό­με­νη μέ­ρα (22 Μαρ­τί­ου) η Α­ΝΤΙ­ΣΤΡΑ­ΤΙΩ­ΤΙ­ΚΗ ΠΑ­ΛΗ δια­ψεύ­δει με προ­κή­ρυ­ξή της την α­νά­λη­ψη ευ­θύ­νης α­πό την «Ορ­γά­νω­ση». Η Α­ΝΤΙ­ΣΤΡΑ­ΤΙΩ­ΤΙ­ΚΗ ΠΑ­ΛΗ ή­ταν η εκ­δο­τι­κή ο­μά­δα του ο­μώ­νυ­μου πε­ριο­δι­κού που κυ­κλο­φο­ρού­σε πο­λυ­γρα­φη­μέ­νο α­πό το 1980. Η «Ορ­γά­νω­ση Α­ντι­στρα­τιω­τι­κή Πά­λη» ή­ταν α­νύ­παρ­κτη και α­πλώς ό­πως α­νά­φε­ραν στην α­να­κοί­νω­σή τους οι συ­ντά­κτες του πε­ριο­δι­κού, το ό­νο­μα τους χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­κε με την προ­σθή­κη της λέ­ξης «ορ­γά­νω­ση» προ­κει­μέ­νου να προ­βο­κα­ρι­στεί α­πό της μυ­στι­κές υ­πη­ρε­σί­ες («τους χα­φιέ­δες του Υ­πουρ­γεί­ου Δη­μό­σιας Τά­ξης και των υ­πη­ρε­σιών του στρα­τού και της α­στυ­νο­μί­ας», ό­πως χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά α­να­φέ­ρε­ται στην Α­να­κοί­νω­ση – Κα­ταγ­γε­λί­α με την ο­ποί­α δια­ψεύ­δε­ται η α­νά­λη­ψη ευ­θύ­νης).

Το κεί­με­νο-κα­ταγ­γε­λί­α με το ο­ποί­ο δια­ψεύ­στη­κε η «α­νά­λη­ψη ευ­θύ­νης» δό­θη­κε στις ε­φη­με­ρί­δες Αυ­γή και Ε­λευ­θε­ρο­τυ­πί­α και α­να­δη­μο­σιεύ­θη­κε στο τεύ­χος 10 της Α­ΝΤΙ­ΣΤΡΑ­ΤΙΩ­ΤΙ­ΚΗΣ ΠΑ­ΛΗΣ.
Πέ­ρα α­πό κά­θε αμ­φι­βο­λί­α η «α­νά­λη­ψη ευ­θύ­νης» α­πο­τε­λού­σε προ­βο­κά­τσια. Η ο­ποί­α ό­μως δεν α­πευ­θυ­νό­ταν μό­νο στη συ­γκε­κρι­μέ­νη προ­σπά­θεια που α­φο­ρού­σε τη δου­λειά ε­νά­ντια στο στρα­τό.

Το χρονικό της δολοφονίας του Νίκου Τεμπονέρα

Γράφει Η Καλλιόπη Αλαχούζου:

Δεκαοχτώ χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τη δολοφονία του 38χρονου καθηγητή Νίκου Τεμπονέρα από μέλη της ΟΝΝΕΔ Αχαΐας κατά τη διάρκεια μαθητικών κινητοποιήσεων. Το φθινόπωρο του 1990, η κυβέρνηση Μητσοτάκη ανακοινώνει πολυνομοσχέδιο για την Παιδεία που προβλέπει μεταξύ άλλων λειτουργία ιδιωτικών ΑΕΙ, κατάργηση της δωρεάν παροχής συγγραμμάτων, επιβολή χρονικού ορίου στις σπουδές, πιθανό περιορισμό του πανεπιστημιακού ασύλου, επιβολή ομοιόμορφης ενδυμασίας, έπαρση της σημαίας κ.ά.

Οι πρώτες καταλήψεις ξεκινούν στα τέλη Οκτωβρίου του 1990 ενώ, μέχρι τα μέσα Δεκεμβρίου, τα υπό κατάληψη γυμνάσια και λύκεια φτάνουν το 70% του συνόλου. Ταυτόχρονα γίνονται πολλές πορείες διαμαρτυρίας με συμμετοχή μεταξύ 10.000 και 30.000 ατόμων, σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής.

Η κυβέρνηση ελπίζει ότι το κλίμα θα εκτονωθεί με τις διακοπές των Χριστουγέννων, ενώ ο υπουργός Παιδείας δηλώνει ότι τα προεδρικά διατάγματα δεν θα εφαρμοστούν για ένα τρίμηνο, έως ότου γίνουν «πλήρως κατανοητά» από μαθητές και καθηγητές. Σύντομα, οι τρεις μήνες γίνονται δώδεκα και το νομοσχέδιο τροποποιείται μερικώς, χωρίς αλλαγές όμως στα σημαντικότερα σημεία (πειθαρχικές διατάξεις, περικοπές κ.ά.).

1985: Η ματωμένη επέτειος του Πολυτεχνείου

Γράφει η Καλλιόπη Αλαχούζου:

Στις 17 Νοεμβρίου του 1985, η πορεία για την 12η επέτειο της εξέγερσης του Πολυτεχνείου είχε ξεκινήσει και ολοκληρωθεί ομαλά, χωρίς να σημειωθούν επεισόδια. Στα Εξάρχεια, μια ομάδα ΜΑΤ ανταλλάσσει λεκτικούς διαξιφισμούς με ομάδα νεαρών. Στο σημείο φτάνουν επιπλέον αστυνομικές δυνάμεις καταστολής από παρακείμενη «κλούβα» ενώ πολλαπλασιάζονται και οι νεαροί. Τα επεισόδια σύντομα εξαπλώνονται στο κέντρο της Αθήνας. Μια ομάδα νεαρών πετάει μολότοφ προς την κλούβα. Ο αστυνομικός Αθανάσιος Μελίστας, ήταν ο μοναδικός, που οι συνάδελφοι του τον περιγράφουν ως πανικόβλητο και εκτός εαυτού. Σημαδεύει και πυροβολεί πισώπλατα τον 15χρονο μαθητή Μιχάλη Καλτεζά, ο οποίος απομακρυνόταν από το σημείο και ο οποίος, σύμφωνα με τις μαρτυρίες, δεν συμμετείχε στα επεισόδια. Η σφαίρα βρίσκει στο κρανίο τον 15χρονο μαθητή.

Ο ανήλικος μεταφέρεται από ασθενοφόρο στον Ευαγγελισμό όπου απλά διαπιστώνεται ο θάνατός του. Το όνομά του προστίθεται στη λίστα των θυμάτων της αστυνομικής βίας σε επέτειο για το Πολυτεχνείο, μαζί με αυτά των Κούμη και Κανελλοπούλου Νέο παράθυρο.

Η είδηση της δολοφονίας του ανήλικου μαθητή προκαλεί την κατάληψη του παλιού Χημείου, στην οδό Σόλωνος, αλλά και του Πολυτεχνείου. Η Επιτροπή Πανεπιστημιακού Ασύλου, με πρόεδρο τον πρύτανη Μιχ. Σταθόπουλο, παρέχει άδεια εισόδου για το Χημείο στις αστυνομικές δυνάμεις.

Ι.Κουμής – Σ.Κανελλοπούλου: οι ξεχασμένοι νεκροί της αστυνομικής βίας

Γράφει η Έλλη Ισμαηλίδου:

Η απαγορευμένη αντιαμερικανική πορεία

Η δολοφονία των δύο νέων από τις δυνάμεις των ΜΑΤ δεν ήρθε σε τυχαία χρονική συγκυρία. Όπως αναφέρεται στο ιστορικό λεύκωμα της εφημερίδας «Καθημερινή», το φθινόπωρο του 1980 η κυβέρνηση Ράλλη είχε θέσει ως πρώτη προτεραιότητα μιας ιδιαίτερα φιλόδοξης ατζέντας την άρση όλων των εκκρεμοτήτων στις σχέσεις της Ελλάδας με το «δυτικό κόσμο». Στο πλαίσιο αυτό, στις 21 Οκτωβρίου 1980 η Ελλάδα έγινε ξανά δεκτή στη στρατιωτική δομή του ΝΑΤΟ, ενώ η κυβέρνηση είχε ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για την ανανέωση των συμφωνιών παραμονής των αμερικανικών βάσεων στην Ελλάδα και ο Ευάγγελος Αβέρωφ, τότε υπουργός άμυνας, συμμετείχε για πρώτη φορά μετά την αντιπολίτευση στην Επιτροπή Πυρηνικού Σχεδιασμού του ΝΑΤΟ.

Η αντίδραση του λαού ήταν έντονη, ενώ διάχυτος ήταν ο αντιαμερικανισμός ιδίως ανάμεσα στους φοιτητές, καθώς ήταν φρέσκες ακόμα οι μνήμες της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο και του αμερικανικού παράγοντα στην ελληνική στρατιωτική Χούντα. Ωστόσο, για την κυβέρνηση, το ενδεχόμενο η πορεία για την επέτειο του Πολυτεχνείου να κινηθεί προς την αμερικανική πρεσβεία αποτελούσε εξέλιξη που έπρεπε πάση θυσία να αποφευχθεί. Έτσι, με συνοπτικές διαδικασίες η κυβέρνηση απαγορεύει στην πορεία να κατευθυνθεί προς την Αμερικάνικη πρεσβεία και θέτει ως όριο την πλατεία Συντάγματος: οι διαδηλωτές μπορούσαν να φτάσουν μόνο ως το Σύνταγμα και εκεί να διαλυθούν.

Η στάση της αντιπολίτευσης παραμένει υποτονική. Με το βλέμμα στραμμένο προς τους μετριοπαθείς ψηφοφόρους και μπροστά στην επιθετική στάση της κυβέρνησης που δηλώνει αποφασισμένη να σταματήσει με τη βία οποιαδήποτε προσπάθεια να φτάσει η πορεία στην πρεσβεία, ΠΑΣΟΚ και ΚΚΕ γρήγορα συμβιβάζονται με την κυβερνητική απαγόρευση. Στο ίδιο πλαίσιο, το κεντρικό συμβούλιο της ΕΦΕΕ – αποτελούμενο κατά πλειοψηφία από τα μέλη της ΚΝΕ και της νεολαίας ΠΑΣΟΚ – αποφασίζει να πειθαρχήσει στην απαγόρευση, ενώ η αριστερή μειοψηφία, αποτελούμενη από οργανώσεις όπως οι ΠΠΣΠ, ΑΑΣΠΕ, ΕΚΟΝ, Ρήγας Φεραίος-Β' Πανελλαδική, ΚΚΕ μ-λ, ΕΚΚΕ και άλλες, αποφασίζουν να συνεχίσουν προς την αμερικανική πρεσβεία.

1976-2008: Χρονικό κρατικών δολοφονιών

* 30 Απριλίου 1976. ΣΙΔΕΡΗΣ ΙΣΙΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μέλος της αριστερής οργάνωσης Κ.Ο. Μαχητής, ο 16χρονος μαθητής κόλλαγε αφίσες στην πλατεία Κοτζιά την παραμονή της Πρωτομαγιάς του 1976, όταν κατέφθασαν τα αστυνομικά όργανα για συλλήψεις. Στην προσπάθειά του να ξεφύγει, παρασύρθηκε από διερχόμενο αυτοκίνητο στην Πειραιώς. Η κηδεία του μετατράπηκε σε μαχητική διαδήλωση με κεντρικό σύνθημα ‘Κάτω η Νέα Τρομοκρατία’.

* 11 Ιουλίου 1978. ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ο ιδιόρρυθμος γιατρός βρήκε το θάνατο στις 11 Ιουλίου 1978, κατά τη διάρκεια νυχτερινής εισβολής των νεοσύστατων τότε ΜΕΑ στο σπίτι του. Είχε προηγηθεί πολυήμερη καμπάνια της εφημερίδας ‘Το Βήμα‘ για την εξουδετέρωσή του και τον τερματισμό της “ατμόσφαιρας ανυπαρξίας του κράτους” που δημιουργούσε η θορυβώδης παρουσία του στη μέση του Π. Φαλήρου.

* 28ης Ιουλίου 1980. ΣΩΤΗΡΙΑ ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΥ. Μέλος της ΚΝΕ, η φοιτήτρια του Παντείου μοίραζε το μεσημέρι της 28ης Ιουλίου 1980 έξω από το εργοστάσιο της ΕΤΜΑ στο Βοτανικό προκηρύξεις για την εργατική διαδήλωση της επομένης εναντίον της λιτότητας. Εξερχόμενο λεωφορείο της εταιρείας τη χτύπησε, πολτοποιώντας το κεφάλι της. Το ίδιο βράδυ η 3η βάρδια του εργοστασίου προχώρησε σε απεργία διαμαρτυρίας, ενώ τα ΜΑΤ αναλάμβαναν να ‘καθαρίσουν’ την περιοχή από τους συγκεντρωμένους πολίτες. Με ανακοίνωσή της, η κυβέρνηση Γ. Ράλλη εξέφρασε τη δυσφορία της για “τις προσπάθειες που καταβάλλονται να πολιτικοποιηθεί το αστυνομικό δελτίο”. Εντελώς διαφορετική γνώμη είχαν φυσικά οι χιλιάδες κόσμου που συνόδευσαν την 21χρονη φοιτήτρια στην τελευταία της κατοικία με συνθήματα `Λεύτερος συνδικαλισμός’ και Όχι άλλο αίμα για την εργοδοσία’.

Έμμα Γκόλντμαν

«Η προπαγάνδα δεν είναι, όπως μερικοί νομίζουν, εμπόριο γιατί κανείς δεν θα διάλεγε αυτόν τον δρόμο στον οποίο πρέπει να δουλέψεις με την εργατικότητα ενός σκλάβου και μπορεί να πεθάνεις με την φήμη του ζητιάνου. Τα κίνητρα όσων την επιλέγουν πρέπει να είναι διαφορετικά από αυτά της φύσης του εμπορίου, βαθύτερα από την περηφάνια και δυνατότερα από οποιοδήποτε συμφέρον».

GEORGE JACOB HOLYOAKE

Η Emma Goldman είναι γνωστή ως επαναστάτρια, αναρχική, υπέρμαχος και πρωτοπόρος του ελέγχου των γεννήσεων και συγγραφέας. Κι όμως, η αληθινή Emma Goldman παραμένει στην πραγματικότητα άγνωστη.

Ο κατεστημένος Τύπος της εποχής της είχε περιβάλλει το όνομά της με τόσα ψέματα και συκοφαντίες που θα έμοιαζε σχεδόν με θαύμα, το αν θα μπορούσε έστω και η παραμικρή αχτίδα αλήθειας να διαπεράσει τον ιστό του ψεύδους. Και ίσως να μην είναι μεγάλη παρηγοριά το γεγονός ότι ο κάθε φορέας νέων ιδεών πρέπει να υποφέρει και να παλέψει υπό παρόμοιες συνθήκες. Ο δρόμος του προπαγανδιστή της κοινωνικής δικαιοσύνης είναι στρωμένος με αγκάθια. Οι δυνάμεις του κράτους βάζουν σε ενέργεια όλα τους τα μέσα ώστε ούτε η ελάχιστη χαρά να μην δώσει λίγη γαλήνη στην αγωνιώδη ζωή του. Η θέρμη με την οποία η Emma Goldman υπερασπίστηκε την αναρχία, η βαθιά της ειλικρίνεια, το κουράγιο και οι ικανότητές της, έχουν κερδίσει τον σεβασμό και τον θαυμασμό πολλών.

Η ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΚΑΝΕΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ: Η ΑΦΟΣΙΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΔΕΜ

ΖΗΤΩ Η ΑΝΑΡΧΙΑ!

Βλέπω τον φτωχό απ’ τον φτωχό πιότερο να βοηθιέται.
Τα μάτια μου βουρκώνουν για την πόρνη, τον κακούργο, τον επαίτη.
Η καρδιά μου σκίζεται όταν βλέπει φυλακισμένες ψυχές
και σβήνει όταν η ελευθερία οποιουδήποτε χτυπιέται.

Εκείνοι που μοχθούν τα λιγότερα έχουν,
και στην γιορτή αυτοί δεν συμμετέχουν.
Αυτή που κλέβει ψεύτικο δαχτυλίδι θα βιαστεί,
αυτός που αυτοκρατορία κλέβει, βασιλιάς θ’ αναδειχτεί.

Τέσσερεις ήρωες βλέπω να κρέμονται απ’ τις θηλιές
και μαζί τους τις ελπίδες τους να κρέμονται νεκρές.
Ελευθερία, ισότητα, αδελφοσύνη, μέλλον,
χαμένα, αδύνατα, το άτομο αβέβαιο.

Νέους πολλούς τα περασμένα βλέπω να θυμούνται χρόνια.
Τα μάτια μου λάμπουν από νέες ελπίδες, όχι από δάκρυα.
Σαν το χαρούμενο πουλί η καρδιά μου κελαηδεί.
«Αφήστε την φωνή των ανθρώπων (τώρα) ν’ ακουστεί!»

Γρηγόρι Νέστωρ Ρουντένκο

(Από το Give Me Soil to Fly In του Richard Rudolph, Dennis Sul¬livan (εκδ.), Baobab Books Publishers, Βούρισβιλ, Ν. Υόρκη, 1977, σελ. 17.)

ΕΝΑ ΖΗΤΗΜΑ ΧΡΟΝΟΥ

Για να αποκτήσουμε την επιθυμία να είμαστε ελεύθεροι και να αναζητήσουμε την κοινότητα και την ελευθερία, πρέπει να αναγνω¬ρίσουμε ότι πίσω από τους διαφορετικούς τρόπους σκέψης βρίσκο¬νται οι παραδοχές που αφορούν τον χρόνο. Το πώς γίνεται αντιλη¬πτός ο χρόνος, καθορίζεται από αυτό που οι άνθρωποι θεωρούν εφικτό, από το πώς ρυθμίζουν την καθημερινή ζωή τους και πώς αγωνίζονται για αυθεντικότητα. Ενώ όλες οι αναζητήσεις πραγμα¬τεύονται ή θεωρούν δεδομένο το ζήτημα του χρόνου και τελικά το ον ή την ύπαρξη, ο χρόνος, μέσα στα πλαίσια του καπιταλισμού της μηχανής και της επιστήμης της γιγαντοανάπτυξης, συλλαμβάνεται από την φαντασία και έχει νόημα μόνο σαν μια ευθεία γραμμή. Ο χρόνος είναι γραμμικός. «Το παρόν συλλαμβάνεται από την φαντα¬σία σαν ένα σημείο που κινείται διαρκώς προς τα εμπρός, ενώ το παρελθόν αποτελείται από σημεία προς τα αριστερά του παρόντος, και το μέλλον από σημεία προς τα δεξιά αυτού που αυτήν την στιγμή είναι παρόν.»1

Σχετικά με το δεσποτισμό της θρησκείας, των Φιλοσόφων και των Στοχαστών

«Οι θρησκείες χρειάζονται στον λαό, γι’ αυτό κι αν ακόμα εμποδίζουν την πρόοδο της ανθρωπότητας σχετικά με τη γνώση της αλήθειας και πάλι λοξοδρομώντας με σεβασμό, όσο μας είναι μπορετό να τις προσπερνάμε. Στην ουσία, κάθε θετική θρησκεία, είναι σφετεριστής του θρόνου που ανήκει στη φιλοσοφία, γι’ αυτό και οι φιλόσοφοι θα είναι πάντα σε διάσταση μαζί της, ακόμα και όταν θα τη θεωρούν σαν αναγκαίο κακό, σαν δεκανίκια για τους πνευματικά ανάπηρους, που είναι και οι πιο πολλοί άνθρωποι».

(Αρθ. Σοπενχάουερ, Κριτική της Ελευθερίας της βουλήσεως)

«Και πρώτα πρώτα δεν είμαι φιλόσοφος. Δεν έχω φκιάσει κανένα δικό μου «σύστημα», λαμπερό ναό της Σκέψης με κολόνες, με πολυελαίους, μ’ Άγιο Βήμα κι άδυτα των αδύτων».

(Κώστας Βάρναλης, Η Αληθινή Απολογία του Σωκράτη)

Ο Πλάτων στην «Πολιτεία» του είχε υποστηρίξει ότι μια σωστή κοινωνία πρέπει να καθοδηγείται από τους φιλοσόφους, οι οποίοι άρχουν σύμφωνα με τις αρχές του λόγου, τις οποίες μόνο αυτοί μπορούν να επιβάλλουν στους κοινούς ανθρώπους.

Ο Πλάτωνας όρισε χρησιμοποιώντας το «Εν αρχή (εξουσία) ην ο λόγος», τα θεμέλια στα οποία η εξουσία του φιλοσοφικού ιερατείου βασίστηκε και συνεχίζει να βασίζεται, δηλαδή, όχι απλά στην κατοχή «γνώσεων», αλλά στη κατασκευή ακατανόητων-νοητικών(!!!) «γνωστικών» συστημάτων, που φτιάχτηκαν από λίγους και «εκλεκτούς» και απευθύνονται σε λίγους και εκλεκτούς.

Συμβολή στην κριτική του σύγχρονου σχολείου μέσα από το φως των απόψεων του Ivan Illich

Εισαγωγή

Πολλοί είναι αυτοί που έχουν ασχοληθεί με το σχολείο. Την γέννησή του, την ανάγκη ύπαρξής του, τα χαρακτηριστικά του και τους σκοπούς του ανάλογα με την εποχή που ζούμε, μιας και αυτό δεν αποτελεί αυτόνομο σύστημα. Σ' αυτό το εγχειρίδιο δεν πρόκειται να γραφτεί κάτι καινούργιο.

Το πρώτο κεφάλαιο αναφέρεται στην ιστορική εξέλιξη του σχολείου, στα μέσα και τις λειτουργίες του. Στη συνέχεια ασχολείται με την οργάνωσή του και τη δημιουργία του σε σύστημα με τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, τα οποία αλλάζουν ανάλογα προς τα πού κινείται αυτό. Συνήθως κινείται μεταξύ δυο πόλων, ο πρώτος είναι αυτός που θέτει στο κέντρο του την ανάπτυξη του παιδιού και ο δεύτερος αυτός που χρησιμοποιεί το σχολείο για την εκπλήρωση των κοινωνικών απαιτήσεων. Η υποενότητα που ακολουθεί αναφέρεται στους πιο σημαντικούς εκπροσώπους του σχολείου, οι οποίοι και τόνισαν την ανάγκη μεταστροφής του ρόλου του. Στο τέλος του πρώτου κεφαλαίου γίνεται μια μικρή αναφορά για την εξέλιξή του και την χρησιμότητά του (σχολείου) απ' τις εκάστοτε κυβερνητικές δυνάμεις στην Ελλάδα.

Το δεύτερο κεφάλαιο ασχολείται με την εμφάνιση και διαχρονικότητα των σκοπών του σχολείου καθώς και τους σκοπούς του σημερινού σχολείου με βάση της προτάσεις της Unesco. Στη συνέχεια γίνεται κατανοητό ότι η εκπαιδευτική και κοινωνική πραγματικότητα δεν μπορεί να παραδεχτεί την ύπαρξη αιώνιων σκοπών με καθολικό κύρος.

Στο τρίτο κεφάλαιο γίνεται εκτενής αναφορά στις παιδαγωγικές προτάσεις του Ivan Illich. Αρχικά αναφέρεται στα χαρακτηριστικά του σχολείου και γιατί πρέπει να καταργηθεί ενώ στη συνέχεια ασχολείται με το "σύστημα" που προτείνει ο Illich. Στα γενικά συμπεράσματα γίνεται μια αντιπαραβολή των απόψεων του Illich με τους σκοπούς και την συγκρότηση του σημερινού σχολείου. Τελικά αποδεικνύεται ότι οι απόψεις του ελευθεριακού παιδαγωγού δεν συνέβαλαν στην συγκρότηση του νέου σχολείου. Κάτι τέτοιο θα ήταν αδύνατο αφού το σχολείο δεν καταργείται και το κοινωνικό σύστημα αλλάζει σε αντίθετη φορά απ' αυτή που φανταζόταν ο Illich. Παρόλο αυτά η αντιπαραβολή δεν εστιάζεται στο δίπτυχο κοινωνία- σχολείο αλλά στο ίδιο το σχολείο και τους σκοπούς του. Οι λόγοι που τα γενικά συμπεράσματα εστιάζονται στις απόψεις του Illich για το σχολείο και του σκοπούς του σημερινού σχολείου είναι πρώτον γιατί το λέει και το όνομα της εργασίας και δεύτερον γιατί θα ήταν ανώφελο να γίνει μια ανάλυση στα δυο κοινωνικά συστήματα, τα αντιεξουσιαστικά και τα εξουσιαστικά, αφού τα πρώτα δεν έχουν εφαρμοστεί στην πράξη για να αποδειχθεί η πληρότητα των παιδαγωγικών προτάσεων του προαναφερθέντα παιδαγωγού. Οπότε οι απαντήσεις θα έχουν πολιτικό- παιδαγωγικό χαρακτήρα και όχι καθαρά πολιτικό, και δεν θα αναλωθεί στη θεσμοποίηση της αξίας της μάθησης, στην αξιολόγηση και σε ό,τι άλλο δεν αναφέρονται οι σκοποί του σημερινού σχολείου.